Ιωάννης Πολέμης, Το μαγεμμένο ποτήρι

Ιωάννης Πολέμης, «Το μαγεμμένο ποτήρι», σε συνέχειες στην εφημερίδα Αθήναι, 11-24/3/1904.

 

Δύο πειρατές, ο Κοδράτος και ο Κάρπος έχουν αράξει στο νησί των Αναμνήσεων και βρίσκονται στο τσαρδί μιας μάγισσας προκειμένου να της ζητήσουν τη βοήθειά της. Εκεί μαθαίνουμε την ιστορία του Κοδράτου: Ο πατέρας του, μετά το θάνατο της μητέρας του είχε εγκαταλείψει αυτόν και την αδερφή του για να τριγυρνά ο ίδιος στις θάλασσες. Κάποια στιγμή γύρισε και αποφάσισε να ζήσει μαζί με τα δύο του παιδιά. Όμως κάποιος δολοφόνησε την κόρη του και ο πατέρας του Κοδράτου ρίχτηκε στην αναζήτηση του φονιά, αλλά δεν τα κατάφερε, τον σκότωσαν και κείνον. Τελευταία του επιθυμία ήταν να βρει ο Κοδράτος το φονιά της αδερφής του και να πληρώσει τον υπαίτιο με το ίδιο νόμισμα: να σκοτώσει όχι αυτόν, αλλά την κόρη του. Παράλληλα ο Κοδράτος έχει και ένα άλλο θέμα που τον απασχολεί: είναι ερωτευμένος με μία κοπέλα, την οποία την είδε μόνο μία φορά και τώρα ψάχνει τρόπο να την ξαναβρεί. Η μάγισσα, προλαβαίνει να δώσει λύση στο πρώτο ζήτημα του Κοδράτου: μαγεύει ένα ποτήρι και του λέει πως όποιος πιει από αυτό το ποτήρι αμέσως ομολογεί την αλήθεια. Για το δεύτερο του ζήτημα δεν προλαβαίνει να του δώσει λύση, καθώς τη συνάντησή τους τη διακόπτει η κόρη του βασιλιά, η Δώρα, η οποία θέλει να μιλήσει στη μάγισσα. Ο  Κοδράτος κρύβεται και ακούει τη Δώρα που έρχεται να εξομολογηθεί στη μάγισσα τον έρωτά της για έναν νέο που αναζητά τρόπο να τον ξανασυναντήσει. Αποκαλύπτεται πως ο Κοδράτος είναι ο αγαπημένος της Δώρας και το ζευγάρι ενώνεται. Την ίδια στιγμή, ο σύμβουλος του βασιλιά, ο Αρέθας, ανακοινώνει στο Βασιλιά την έλευση των κουρσάρων στο νησί τους και εκφράζει το φόβο όλου του λαού. Συμβουλεύει το βασιλιά να εκπληρώσει την επιθυμία του Κουρσάρου και να παντρέψει την κόρη του με τον Κουρσάρο. Η κόρη του βασιλιά στην αρχή αρνείται καθώς έχει δώσει την καρδιά της σε άλλον, αλλά στο τέλος δέχεται. Στη συνέχεια αποκαλύπτεται πως ο Κουρσάρος και ο αγαπημένος της Δώρας είναι το ίδιο πρόσωπο και τελείται ο γάμος των δύο νέων. Παράλληλα, ο Κάρπος, ο σύντροφος του Κοδράτου, ο οποίος δεν έχει ξεχάσει την υπόσχεσή του προς το φίλο του, ότι θα τον βοηθήσει να βρει το φονιά της αδερφής του και να τον τιμωρήσει, έχει υποψίες πως ο φονιάς της αδερφής του Κοδράτου είναι ο Βασιλιάς. Ομολογεί τις υποψίες του στον Κοδράτο, ο οποίος ταράζεται, αδυνατεί να πιστέψει τα λεγόμενα του Κάρπου και του λέει να βάλουν σε εφαρμογή το σχέδιο: να δώσουν δηλαδή στο Βασιλιά να πιει από το μαγεμένο ποτήρι. Ο Κάρπος, παρά τις αντιρρήσεις του Κοδράτου, μεθά το Βασιλιά και του δίνει να πιει από το μαγεμένο ποτήρι. Αμέσως ο Βασιλιάς ομολογεί την αλήθεια και ο Κάρπος πιέζει τον Κοδράτο να τηρήσει τον όρκο που έδωσε στον πατέρα του. Ο Κοδράτος, συγκλονισμένος, σκοτώνει τη γυναίκα του Δώρα και θέλει να αυτοκτονήσει. Ο Κάρπος τον αποτρέπει και ξυπνά το Βασιλιά, ο οποίος βλέπει το πτώμα της κόρης του και πέφτει συγκλονισμένος πάνω της.

 

* * *


Το έργο αποτελείται από τρεις πράξεις, είναι γραμμένο στη δημοτική σε ομοιοκατάληκτο στίχο. Το παραμυθιακό στοιχείο είναι διάσπαρτο στο σύνολο του έργου: Οι χαρακτήρες του έργου (πειρατές, βασιλιάς, μάγισσα), ο τόπος και ο χρόνος στον οποίο διαδραματίζονται τα γεγονότα (στο νησί των Αναμνήσεων, κατά τους χρόνους των Παραμυθιών), τα μάγια και η προφητεία της μάγισσας σχετικά με τον Κοδράτο, το ίδιο το μαγεμένο ποτήρι. Στα στοιχεία της παράδοσης μπορεί ίσως να ενταχθεί το προικοσύμφωνο το οποίο συντάσσει ο Βασιλιάς στη δεύτερη πράξη, αλλά και η τήρηση του όρκου του Κοδράτου προς το νεκρό πατέρα του στο τέλος του έργου.


[Το έργο εντοπίστηκε ψηφιοποιημένο στον ιστότοπο της Ψηφιοθήκης της Βουλής των Ελλήνων http://srv-web1.parliament.gr/library.asp?item=44208&seg=11309 14/11/2014)]

 

© ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ, Α.Π.Θ.