Γιάννης Καμπύσης, Ανατολή [Κείμενο]

Γιάννης Καμπύσης, Ανατολή, το τύπωσαν οι Κ. Μάϊσνερ και Ν. Καργαδούρης, Αθήνα 1901.


Η ιστορία διαδραματίζεται σε ένα έρημο παλάτι κοντά σε μια ακρογιαλιά. Η Μοίρα χώρισε την Μάρω από την μητέρα της και την έσπρωξε σ’ αυτό το παλάτι. Εκεί τριγυρνάει φοβισμένη μέχρι που ακούει τη φωνή του Μαρμαρωμένου Βασιλόπουλου. Στο παλάτι κατοικεί το Μαρμαρωμένο Βασιλόπουλο που περιμένει μια «δυνατή ψυχή» που θα έρθει από τα ξένα και μόλις ανατείλει ο ήλιος θα του λύσει τα μάγια. Η Μάρω αποφασισμένη να είναι αυτή που περιμένει το βασιλόπουλο, καλεί τον Έρωτα να την σαϊτεύσει με τα βέλη του. Στον αγώνα για την διεκδίκηση του Βασιλόπουλου εμφανίζονται η δούλα της Μάρως, Αράπισσα, και η βασίλισσα των Άσπρων νήσων, η Άγνωστη. Η Αράπισσα καθώς μισεί την Μάρω, είναι πρόθυμη να βοηθήσει την Άγνωστη να κερδίσει το Βασιλόπουλο. Ωστόσο με ένα μαγικό τρόπο, όποτε η Μάρω την διατάζει να κάνει κάτι, η Αράπισσα την υπακούει τυφλά καθώς δεν μπορεί να το ελέγξει. Η ανατολή έρχεται και το Βασιλόπουλο ζωντανεύει αλλά βρίσκεται αντιμέτωπο με τις δύο γυναίκες που τον διεκδικούν, την Μάρω και την Άγνωστη, να λένε η καθεμία την ιστορία της. Το έργο τελειώνει με την Μάρω να διατάζει την Αράπισσα να στραγγαλίσει την Άγνωστη και να την ακολουθήσει να ριχτούν στον πόλεμο.

           

* * *


Η Ανατολή είναι ένα λαϊκότροπο παραμύθι με μοναδικό πραγματικό πρόσωπο την Μάρω. Όλοι οι υπόλοιποι χαρακτήρες είναι ήρωες βγαλμένοι από παραμύθια και θρύλους. Βασικό στοιχείο είναι το γεγονός ότι ο κεντρικός ήρωας είναι «δεμένος» με μάγια. Το Μαρμαρωμένο Βασιλόπουλο, σύμφωνα με το θρύλο, «θα το σώσει μια δυνατή Ψυχή που θαρθει από τα ξένα μέρη να καρτερέσει ακοίμηστη κι αφόβητη ως που να ξημερώσει και να εβγει ο Γήλιος» (σελ. 6-7). Άλλο ένα πρόσωπο με παραμυθικές καταβολές είναι η Άγνωστη, η Βασίλισσα των Άσπρων νήσων που δώδεκα χρόνια τώρα ψάχνει το βασιλόπουλο που της έκλεψε την καρδιά. Άλλα αξιοπρόσεχτα στοιχεία είναι: η μορφή του Έρωτα ο οποίος εμφανίζεται έτσι όπως τον θέλει ο αρχαίος μύθος, με τις σαΐτες του, τα φαρέτρα του, με φτερά και δοξάρι (σελ. 11), ο Χορός των πνευμάτων (σελ. 8-9)  και το τραγούδι της Μάρως για το βασιλόπουλο (σελ. 15).

 

(Το έργο εντοπίστηκε στην Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη Θεσσαλονίκης και ψηφιοποιήθηκε από την ερευνητική ομάδα)

 

© ΤΜΗΜΑ ΘΕΑΤΡΟΥ, ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ, Α.Π.Θ.